کد خبر : 5729       تاریخ : 1392/08/26 14:50
ای کاش

ای کاش" روز واقعه " را بیضایی می ساخت

امید غضنفر

فیلم نامه ی" روز واقعه" اثر ارزشمند دیگری از استاد بیضایی ست که رویکردی نو و متفاوت به واقعه ی" عاشورا" دارد. اثری که در پرداختی شگفت انگیز ، از پژواک ندایِ یاری خواهِ " حسینِ علی" در گوشِ جانِ شبلیِ نصرانی آغاز می شود که: " کجاست یاری کننده ای که مرا یاری کند؟ و آن گاه شبلی، گرفتار در برزخِ" تردید" ، در جست وجوی" حقیقت " راهی دشوارو پر مخاطره را به سوی کربلا در پیش می گیرد تا در فرجام به چشم خویش ، حقیقت را بر سر ِ نیزه ، نظاره کند.

" روز واقعه"  در سال 1373 منتشر شد و " شهرام اسدی" بر اساس آن فیلمی ساخت که تنها برجستگی آن فیلم نامه ی" بهرام بیضایی"  و موسیقی " مجید انتظامی" ست. اگر چه " اسدی" چندان  هم به متن فیلم نامه وفادار نبوده و با تغییر برخی دیالوگ ها و حذف بخش هایی تأثیر گذار از متن " بیضایی" . گویی طرحی از ناتوانی خود را در به تصویر کشیدن ِ" روز واقعه " ترسیم کرده است . عدم توانایی اسدی حتی در خلق فضاهای اکشن – که باید به شکلی " باور پذیر" بنماید- کاملاً آشکار است. به طوز مثال : جدال شبلی با  مهاجمان که به گونه ای بسیار سطحی و حتی کُمیک تصویر شده و انگار پشت صحنه ی فیلم و لحظات تمرین و آماده سازی بازیگران را نظاره گریم.

" اسدی" برای پوشش ضعف های خود در پرداخت تصویری ِ متن، به بازیگران  مطرح و پرُ سابقه ای چون عزت الله انتظامی و جمشید مشایخی نیز متوسل شده، اما حاصل کار چیزی ست در حد " نمایش رادیویی" و بازیگران صرفاً به " متن خوانی" پرداخته اند..

با مقایسه ی متن فیلم نامه و دیالوگ های فیلم  به تغییرات عمده ای  پی می بریم که با توجه به تفاوت جنس زبان " بیضایی" با واژه های جایگزین در فیلم" اسدی" می توان تأکید کرد که" اسدی" بدون هماهنگی با " استاد" ، با آرامش کامل، مأموریت  خود را در جهت  تخریب فیلم نامه به انجام رسانده است. بخش هایی از قابلیت های ویراستاری ! جناب اسدی را مرور می کنیم :

 سر باز: ... آه! گریخته را به تیر می زنند کوفیان!«ص 60- فیلم نامه»       

 سرباز: ... آن کس را که رو بگرداند، به تیر می بندند کوفیان!«فیلم»

یکی از سربازان: از سپاه  تشنگانی، یا کوفی ، یا بیگانه؟

دیگری: سپاهی  نیست، گمشده ای بی شمشیر؟

«ص 61- فیلم نامه»

یکی از سربازان: از سپاه تشنگانی یا فراری هستی؟ 

دیگری:سپاهی نیست، ولش کنید! «فیلم»

مرد میان سال: گوید کوفیان مسلمِ عقیل فرسته یِ حسین را سر بُریده اند! «ص11- فیلم نامه»

مرد میان سال: گوید کوفیان مسلم بن عقیل را از خیره چشمی سر بریده اند!«فیلم»

دهنه دار: ... حسینِ علی او را به فریاد گفت: برتو  باید گریست که جای جنگ با ستم به جای ستمگر نشسته ای! «ص12- فیلم نامه»

دهنه دار:  حسین بن علی او را به فریاد گفت: ما آمده ایم با ظلم بجنگیم، نه این که خود ظالم باشیم!«فیلم»

جبیر:چاله ای بکنید و تا گردن در خاک...  هو هو! زنده زنده کباب کرکسان!هه! شما را چه سر کشی؛

فتنه چیست؟ «ص 42- فیلم نامه»

جبیر: چاله ای بکنید و او را تا گردن در خاک کنید. زنده زنده کباب خواهد شد... شما را چه شده؟ ... فتنه را خاموش کنید.«فیلم»...

برشی از یک مقاله


  منبع: پایگاه خبری تحلیلی پیغام
       لینک مستقیم   :   http://peigham.ir/shownews.aspx?id=5729

نظـــرات شمـــا